Aksaray tulum kebabı
Dinlendirilmiş kuzu kol eti tuz, karabiber, kekik, fesleğen, tereyağı ve tulum peyniriyle odun fırınında saatlerce pişer, pilavla sunulur.
İç Anadolu
Aksaray
Aksaray sofrasında kuzu iki ayrı yoldan, ağır ağır pişer. Bir yanda odun fırınında saatlerce pişen, tulum peyniriyle buluşup pilavla gelen tulum kebabı vardır; öbür yanda ağzı hamurla kapatılan çömleğinin boynu kırılarak sunulan Hasandağı testi kebabı. Tatlı taraf ise çoğu zaman kahvaltıda başlar. Fırından yeni çıkmış pide tereyağıyla yağlanır, parmak kalınlığında kesilip şerbetlenir. Ramazanda ve bayramlarda ise iki tatlı daha sofraya gelir. Kuyruk yağı, tereyağı ve cevizle hazırlanan şeker böreği soğuduktan sonra ılık şerbetle buluşur. Bulama adıyla da bilinen köpük helva ise çöven suyuyla yapılan, kaşıkla yenen parlak bir helvadır. Bu lezzetlerin peşinden ilçelere uzandığınızda Eskil’e bağlı Eşmekaya’nın koyun sütünden koyu yoğurdu karşınıza çıkar. Şeker böreğindeki cevizden sonra Ağaçören’in cevizine uzanabilirsiniz. Testi kebabının adını veren Hasandağı’nda ise Ekecik yöresiyle birlikte üzüm pekmezinin izini sürmek elinizde.
Son güncelleme:
Hasandağı ile Ihlara arasında bir sofra
Volkanik ovalar, odun fırınları ve şerbetli tatlılar.
Şehrin lezzetleri
Kuzu eti, domates ve biberle hazırlanan tavadan başlayın; kaymaklı hamur işleri ve unlu tatlılarla devam edin.
Aksaray Tava
Domates, yeşil biber ve bütün sarımsakla, salçalı sos içinde fırında pişirilen kuşbaşı kuzu eti; sıcak lavaşla servis edilir.
Hasandağı testi kebabı
Kuzu eti, kuyruk yağı, sarımsak, domates ve soğan ağzı hamurla kapatılan çömlekte pişer; çömleğin boynu kırılarak servis edilir.
Çiğleme
Aksaray’ın çiğlemesi: un ve suyla yoğrulan sade hamurdan açılan küçük yuvarlakların içine taze kaymak konur, kapatılır ve tavada kısık ateşte pişirilir; üzerine yeniden kaymak konarak sıcak servis edilir. Aynı adı taşıyan yumurtalı börekten farklıdır.
Dolaz
Aksaray’ın tuzlu dolazı: süt, unla koyulaştırılarak pürüzsüz, muhallebi kıvamında pişirilir; tuzlanır ve üzerine pul biberle eritilmiş tereyağı gezdirilir. İç Anadolu’nun başka yerlerinde yapılan tatlı dolazdan farklı olarak şeker ya da pekmez içermez.
Soğanlama
Soğan ve kıymanın birlikte kavrulmasıyla yapılan, Aksaray’da hemen her evde pişen yemek.
Aksaray şerbetli pidesi
Fırından çıkan pide tereyağıyla yağlanır, parmak kalınlığında kesilir ve şerbetlenir; genellikle kahvaltıda yenir.
Aksaray şeker böreği
Kuyruk yağı, tereyağı ve cevizle hazırlanan hamur kalbura bastırılıp pişirilir, soğuyunca üzerine ılık şerbet dökülür.
Aksaray köpük helva
Çöven suyu, şeker ve mısır şurubuyla yapılan, kaşıkla yenen parlak helva; bulama olarak da bilinir.
İncelek tatlısı
Adını incecik açılan hamurundan alan tatlı; iftar sofralarında, bayramlarda ve düğünlerde yapılır.
Yöresel yemekler
Aksaray Kavurma
Kuyruk yağıyla pişirilen, kekik ve biberle tatlandırılan kuzu eti; soğan ve maydanozla dürüm yapılarak sunulur.
Yerel malzemeler
Aksaray kabak çekirdeği
Çerez olarak yenen beyaz, parlak kabak çekirdeği.
Rehber henüz hazırlanmadıEşmekaya yoğurdu
Eskil’e bağlı Eşmekaya’da koyun sütünden yapılan koyu yoğurt.
Rehber henüz hazırlanmadıAğaçören cevizi
Ağaçören yöresinin cevizi.
Rehber henüz hazırlanmadıAksaray üzüm pekmezi
Hasandağı ve Ekecik yöresinin üzüm pekmezi.
Rehber henüz hazırlanmadıSofra kültürü
Taşpınar halıları, Aksaray’ın dokuma geleneğinin önemli örneklerindendir. Başlıca malzeme yündür; stilize bitki motifleri geometrik düzenler içinde kullanılır.
Ağır ateşte kuzu
Tulum kebabı odun fırınında saatlerce pişer, testi kebabı ise ağzı hamurla kapatılan çömlekte.
Ramazan tatlıları
Köpük helva, incelek ve şeker böreği ramazanda ve bayramlarda sofraya gelir.
Yanınızda götürün
- Aksaray kabak çekirdeği
- Aksaray un kurabiyesi
- Köpük helva
- Ağaçören cevizi
- Üzüm pekmezi
Tarih ve coğrafya
Aksaray’da Melendiz Çayı’nın izini sürmek, sizi eski adı Peristremma olan Ihlara Vadisi’ne götürür. Doğal yapısı ve korunaklı konumu sayesinde vadi, dördüncü yüzyıldan itibaren keşişlerin ve rahiplerin inziva yeri oldu ve önemli bir manastır merkezine dönüştü. Sümbüllü, Yılanlı ve Kokar gibi freskli kiliselerdeki dinî sahneler, Bizans dönemi sanatını yansıtır.
Kırkdamaltı Kilisesi’ndeki bir fresk ise vadinin sonraki dönemine dair ilginç bir ayrıntı sunar. Bölgeyi Selçuklular adına yöneten Hristiyan yönetici Basileios, eşi Tamara ile birlikte kilisenin bir modelini Aziz Georgios’a sunarken betimlenmiştir. Basileios bu sahnede sarık ve kaftan giyer. Vadinin bitiş noktasındaki Selime’de iki katlı Selime Katedrali yer alır. 13. yüzyıl Selçuklu eseri Eğri Minare, adını hafif eğiminden alır.
