Muş köftesi
İnce bulgur ve satırla kıyılmış etten yapılan toplar yağlı kıyma ve soğanla doldurulur, haşlanır, ardından pul biberli tereyağında çevrilir.
Doğu Anadolu
Muş
Muş mutfağını tanımak için bir lahana turşusuyla başlamak mümkün. Sirke kullanılmadan kurulan çorti, ince doğranmış beyaz lahanayı reyhan, pul biber, limon ve tuzla buluşturur. Bu turşu sofrada yenir; Muş çorti aşında ise kemikli kuzu eti, bulgur ve tereyağıyla aynı tencereyi paylaşır. Lahana, hez dolmasında bu kez yaprak olarak karşınıza çıkar ve kuşbaşı etle pirinci sarar. Muş köftesi, ince bulgur ve satırla kıyılmış etten yapılan, içi yağlı kıyma ve soğanla dolu, pul biberli tereyağıyla tamamlanan bir köftedir. Gündelik sofralarda yenir, özel günlerde misafire de ikram edilir. Tatlıda teter helvası, pekmeze batırılan köy ekmeğini kaymak ve fındıkla buluşturur. Bu tabakların yanında iki ürün durur. Biri çoğunluğu koyun sütünden, inek ve keçi sütüyle yapılıp aylarca olgunlaşan krem renkli Muş eski kaşarı. Diğeri yörenin birçok endemik bitkisinin polenini taşıyan açık renkli Muş balı. Lahanayla açılan bu merakı, Muş’ta kaşarın ve balın peşine düşerek sürdürebilirsiniz.
Son güncelleme:
Muş ovasında bulgur ve tereyağı
Muş ovası, lahana dolması ve baharatlı tereyağında bulgur köftesi.
Şehrin lezzetleri
Muş köftesinin bulgurlu dışından lahana yapraklarına, yavaş pişen buğdaydan kuruta uzanan dokuları tanıyın.
Muş çorti aşı
Çorti turşusu kemikli kuzu eti, bulgur, tereyağı ve salçayla pişirilir.
Hez dolması
Lahana yaprakları kuşbaşı et ve pirinçle doldurulup tencerede ağır ağır pişirilir.
Helimaşı çorbası
Kemiğinden ayrılana dek haşlanan et nohut ve diğer baklagillerle pişirilir.
Herse
Haşlanmış kemiksiz et haşlanmış buğdayla birleştirilir, üzerine kızgın yağ dökülerek sunulur.
Kırçik
Kurutulmuş salatalık kabukları soğan ve biberle kavrulur, işkene denen sarımsaklı yoğurt sosuyla sunulur.
Teter helvası
Köy ekmeği pekmeze batırılır, üzerine kaymak ve fındık konur.
Yöresel yemekler
Bu şehrin tarifleri yakında burada.
Yerel malzemeler
Muş eski kaşarı
Çoğunluğu koyun sütü olmak üzere inek ve keçi sütüyle yapılan, aylarca olgunlaştırılan krem renkli kaşar.
Rehber henüz hazırlanmadıMuş çorti turşusu
İnce doğranmış beyaz lahana reyhan, pul biber, limon ve tuzla, sirke kullanılmadan kurulur.
Rehber henüz hazırlanmadıMuş balı
Yörenin birçok endemik bitkisinin polenini içeren açık renkli bal.
Rehber henüz hazırlanmadıKurut
Kurutulmuş yoğurt; cavbelek gibi yöresel yemeklerde kullanılır.
Rehber henüz hazırlanmadıSofra kültürü
Kilim ve halı dokuma, keçecilik, semercilik ve örgü, Muş’ta belgelenen el sanatları arasındadır. Kullanılan malzemeler ve el becerileri, ev yaşamı ile gündelik emeğin izlerini taşır. Kent ve köy mutfakları da ilin kültürünü birlikte oluşturur. Tahılların, süt ürünlerinin ve sebzelerin farklı hazırlıkları, bu sofraların çeşitliliğini gösterir.
Lahana turşusu
Sirke kullanılmadan kurulan çorti turşusu sofrada yenir, bulgur ve kuzu etiyle de pişirilir.
Misafir köftesi
Muş köftesi gündelik sofralarda yenir, özel günlerde de misafire ikram için hazırlanır.
Yanınızda götürün
- Muş eski kaşarı
- Muş balı
- Çorti turşusu
- Kurut
- El dokuması kilim
- Keçe ürünleri
Tarih ve coğrafya
Muş’u tanımaya kentin kurulduğu yerden başlamak iyi bir fikirdir. Şehir, Güneydoğu Toroslar’ın uzantısı olan Haçreş Dağları’nın önemli zirvelerinden Kurtik Dağı’nın kuzey yamaçlarında kurulmuştur. Yerleşim, Çat ve Karni derelerinin aktığı vadilerin arasında yer alır. Merkezdeki Muş Kalesi’nin ne zaman yapıldığı bilinmez. Ulu Cami ise kalenin eteğindeki yamaçta yükselir. Kaleyi ve camiyi birlikte gördüğünüzde, kentin dağın yamacına yaslanarak nasıl biçimlendiğini daha kolay fark edersiniz.
İlin tarihi yalnızca merkezle sınırlı değildir. Malazgirt, 1071’deki Malazgirt Savaşı’nın ardından Türklerin Anadolu’ya giriş kapısı olmasıyla anılır. İlçedeki Malazgirt Kalesi de kasabayı çevreleyen iki paralel suruyla dikkat çeker. İlin kuzeybatısındaki Varto yakınlarında, Kayalıkaya Köyü’nde ise bir Urartu yerleşimi olan Kayalıdere bulunur. Buradaki kale, Urartu kralı II. Sarduri dönemine tarihlenir. Kazılarda ortaya çıkan buluntular ise Ankara’daki Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nde sergilenir. Selçuklu döneminden kalan Murat Köprüsü’nün kesin yapım tarihi ise bilinmez.
