Hakkâri kıris
Kemikli koyun eti, ince bulgurlu küçük köfteler, pirinç, nohut, kuru üzüm ve ceviz soğan ve salçayla pişirilip tane sumakla ekşitilir; düğünlerde ve değerli misafirler için yapılır.
Doğu Anadolu
Hakkâri
Hakkari mutfağında yoğurt, buğday ve tereyağı gündelik yemeklerin ortak dilidir. Bu üçlünün peşine düştüğünüzde her tencere size başka bir tabak gösterir. Doğaba, aşurelik buğdayı ayran kıvamındaki yoğurtla, kemikli et ve küçük köftelerle buluşturur; kekikli, pul biberli tereyağıyla tamamlanır. Gulolde aynı yoğurt pirinçle koyulaşır, ortasındaki tereyağı ve çevresine serpilen kavrulmuş unla tanınır. Keledoş ise kırık buğdayı kemikli et, nohut, fasulye ve dağ otlarıyla bir araya getirir. Düğünlerde ve değerli misafirler için hazırlanan kıris, kemikli koyun etini ince bulgurlu küçük köfteler, kuru üzüm, ceviz ve tane sumakla bir araya getirir. Tencerelerin yanında iki yerel ürün de durur: meşe odunu ateşinde kavrulup taş değirmende öğütülen susamdan yapılan koyu kahverengi Çukurca tahini ve koyun sütünden yapılan, spiral biçimiyle tanınan Yüksekova çirek peyniri. Hakkari’yi bir kase yoğurtla başlayıp Çukurca’nın tahinine, Yüksekova’nın peynirine uzanan bir sofra yolculuğuyla tanıyın.
Son güncelleme:
Buğday, yoğurt ve cevizle kurulan dağ sofrası
Yüksek dağlar, yaylalar ve otlu peynirli bir sofra.
Şehrin lezzetleri
Buğday, yoğurt ve kuzu etiyle başlayın; farklı ilçelerin peynir ve susam ürünleriyle devam edin.
Doğaba
Aşurelik buğday ayran kıvamına getirilmiş yoğurtla pişer; kemikli et ve küçük köfteler eklenir, kekik ve pul biberli tereyağıyla tamamlanır.
Hakkari girara huluga
Kavrulmuş et; kuru meyve, ceviz, pirinç ve nohutla pişirilir; bayramlarda, düğünlerde ve misafirler için yapılır.
Hakkari gulol
Ayran kıvamındaki yoğurt pirinçle koyulaşana kadar pişirilir; ortasına tereyağı dökülür, çevresine kavrulmuş un serpilir.
Hakkari kepaye
Bağırsak, işkembe ve kıymayla hazırlanan yemek.
Hakkari lalaped tatlısı
Tereyağı, yoğurt, yumurta ve sütle hazırlanan halka biçimli hamur şerbetlenip dövülmüş cevizle sunulur; özellikle Ramazan’da fırınlarda satılır.
Keledoş
Kırık buğday, kemikli et, nohut, fasulye, patates, sarımsak ve dağ otlarıyla pişer; ortasına kızgın tereyağı dökülür.
Doleme
Kabak; elde yuvarlanan küçük köfteler, kırık pirinç, soğan, fesleğen ve baharatlarla pişer.
Hakkari kebabı
Kıyma; nane, yabani kekik, maydanoz, dereotu ve sarımsakla yoğrulur, küçük köfteler halinde kızartılır ve kızarmış patates ve biberle sunulur.
Yöresel yemekler
Bu şehrin tarifleri yakında burada.
Yerel malzemeler
Çukurca tahini
Meşe odunu ateşinde kavrulup taş değirmende öğütülen susamdan yapılan koyu kahverengi, kıvamlı tahin.
Rehber henüz hazırlanmadıYüksekova çirek peyniri
Koyun sütü pıhtısı haşlanıp ince açılır, lor harcı sürülüp spiral biçimde sarılır; ilkbahar ve yazın yapılır.
Rehber henüz hazırlanmadıOtlu peynir
Süt ve dağ otlarıyla yapılan peynir; özellikle kahvaltıda yenir.
Rehber henüz hazırlanmadıŞemdinli balı
Şemdinli ilçesinde üretilen bal.
Rehber henüz hazırlanmadı
Ceviz
Kabuğundan ayrılmış çiğ ceviz içi; soslara kıvam verir.
Sofra kültürü
Hakkari kilimleri, yün ve boya işçiliğinin geometrik düzenlerle buluştuğu bir dokuma geleneğini temsil eder. Farklı yönlere yerleştirilen kompozisyonlar ve bitkiler, hayvanlar, topluluklarla ilişkili motif adları, kullanılan malzeme kadar desen bilgisini de öne çıkarır. Dokumacılık, hayvancılık ve yemek hazırlama, ilin farklı topluluklarını ve yaşam biçimlerini tanımak için birbirini tamamlayan konulardır.
Misafir sofrası
Kıris ve girara huluga, eti pirinç, nohut, ceviz ve kuru meyveyle buluşturur; düğünlerde ve misafirler için yapılır.
Yoğurt ve buğday
Yoğurt, buğday ve tereyağı, doğabadan gulole kadar gündelik mutfağın temelidir.
Yanınızda götürün
- Çukurca tahini
- Şemdinli balı
- Ceviz
- Otlu peynir
- El dokuması Hakkari kilimi
Tarih ve coğrafya
Hakkari’nin coğrafyasını anlamak için Zap’ın izini sürmek iyi bir başlangıçtır. İlin en büyük akarsuyu olan Zap, Hakkari’yi kabaca kuzeyden güneye geçer ve sularını Musul’un güneyinde Dicle’ye ulaştırır. Çevresindeki dağlar Alp-Himalaya kıvrım sistemi içinde oluşmuştur ve Güneydoğu Toroslar’ın bu kesimine engebeli bir görünüm kazandırır. Yüksekova ilçesindeki Cilo-Sat Dağları Milli Parkı’nda buzullar ve buzul gölleri bulunur. Yaz aylarında yerel halk, Berçelan gibi yaylalara hayvanlarını beslemek için çıkar ve geleneksel kara çadırlarda yaşar.
Kent merkezinde, Çölemerik Kalesi’nin kuzeybatı yamacındaki dikili taşlar insan, hayvan ve silah figürleriyle doludur; bu taşları kimlerin yaptığı hâlâ bilinmiyor. Konak (Koçanis) köyünde bir vadide yer alan kilise, geçmişte Süryanilerin patrikhanesiydi ve Süryanilerin Hakkari’den göçü sırasında terk edilince işlevini yitirdi. Meydan Medresesi ise Osmanlı döneminde inşa edilmiş, Hakkari’nin önemli anıtsal yapılarından biridir.
